Bütün bunlar seslendiÄŸi renkli dünyanın davetçisiydi. ‘Bir deliyle benim aramdaki tek fark benim deli olmayışımdır.’ diyecek kadar çılgındı. İstanbul’a gelmeden önce, ÅŸehrin dört bir yanına kırmızı afiÅŸlerin üzerine kondurulmuÅŸ bıyıkları dağıldı. Görenlerin yüzünde hafif bir tebessüm bırakan bu bıyıkların sahibi Salvador Dali (1904-1989), dört aylığına Sakıp Sabancı Müzesi’ne konuk oluyor. Akbank’ın desteÄŸi, Gala-Salvador Dali Vakfı iÅŸbirliÄŸiyle düzenlenen ‘İstanbul’da Bir Sürrealist Salvador Dali’ sergisinde sürrealist (gerçeküstücülük) akımın ustalarından olan bu İspanyol ressamın yaÄŸlıboya tabloları, çizimleri ve grafiklerinden oluÅŸan yaklaşık 385 eser sanatseverleri bekliyor.
Sabancı Müzesi’nde önceki gün gerçekleÅŸtirilen basın toplantısına ilgi çok yoÄŸundu. Dali gibi ünlü bir sanatçıyı sergilemenin kendilerine büyük sorumluluk yüklediÄŸini dile getiren müze müdürü Nazan Ölçer, “Serginin büyük bir retrospektif olmasında ısrar ettik. Bu, 20. yüzyıla damgasını vurmuÅŸ sanatçının uzun yaÅŸamının başından sonuna kadar geçirdiÄŸi evrelerin hepimiz tarafından anlaşılmasını mümkün kılacak.” dedi. Serginin çok maliyetli olduÄŸunu belirten Ölçer, basının ilgisini gördüğünde Dali’nin Picasso sergisini geçeceÄŸini söylemeden edemedi. Gala-Salvador Dali Vakfı Dali Çalışmaları Merkezi Yöneticisi ve sergi küratörü Montse Aguer Teixidor ise “Serginin yerleÅŸiminde Dali Tiyatro Müzesi’nin atmosferini yansıtmaya çalıştık. EÅŸsiz, yenilikçi, yetenekli ve farklı bir sanatçı olan Salvador Dali’yi ilk kez İstanbullularla buluÅŸturmaktan mutluyuz. Sanatseverleri Dali’nin dehasını paylaÅŸmaya davet ediyoruz.” dedi. Sergi kapsamında Salvador Dali’yi daha yakın kılmak için konferanslar, galeri sohbetleri, film gösterimleri, çocuk eÄŸitim programları gibi etkinlikler de düzenlenecek.
Sabancı Müzesi’ne girer girmez, bahçeyi mekân tutan İspanya Figueres’teki Dali Tiyatro- Müzesi’nin yumurtalı ekmekli kulesi karşılıyor sizi. Müzenin dört bir yanında kırmızı bir ‘Dali rüzgârı’ esiyor. Dali’nin detaylı biyografisi ve yaÅŸadığı dönemde dünyada meydana gelen büyük olaylarla baÅŸlayan sergi, sanatçının kendisine ve ailesine ait fotoÄŸraflarla devam ediyor. İlk dönem eserleri, etkilendiÄŸi akımlar, sanatçılar Dali’nin sanatsal yolculuÄŸunun ipuçlarını veriyor. ‘İlahi Komedya’, ‘Mancha’lı Don Quijote’, ‘Ölümsüzlüğün On Reçetesi’ ve ‘Dali’nin Gizli YaÅŸamı’ için yaptığı illüstrasyonlar ise durup dikkatle bakılması gereken eserler arasında. Dali’nin irili ufaklı çizimleri, el yazmaları ve mektupları onu daha yakından tanımak isteyenler için büyük bir imkan.
Sürrealist ressamların eserleri birbirine benzer, özellikle rüyalarla yakından ilgilenirler. Dali ise diÄŸer sürrealistlerden çok farklıydı. Büyülü dünyası farklı bir yerden kopup gelmiÅŸti. Bu aykırı dünya Tolstoy’un Anna Karenina adlı o sarsıcı romanının giriÅŸ cümlesini akla getiriyor: “Bütün mutlu aileler birbirine benzer, her mutsuz ailenin ise kendine özgü bir mutsuzluÄŸu vardır.” Minik bir kurgu yapıp Dali’yi de bu mutsuzlar sınıfına dâhil ettiÄŸimizde (aslında eÅŸi Gala ile çok mutluydular) onu ötekilerden ayıran; huysuz halleri, çılgın kabusları, farklı mutlulukları.
Fransız yazar Marguerite Yourcenar, “Rüya gören kiÅŸinin yaÅŸadıkları ÅŸairin yaÅŸadıklarıyla benzerlikler taşır. Åžair kelimeleri nasıl bir araya getirirse, rüya gören kiÅŸi de imgeleri bir araya getirir.” der. Dali’nin sergideki eserleri ÅŸair duyarlılığında, bir o kadar karmaşık. Görenleri içine çekip sarsıcı bir eÅŸiÄŸe getiriyor. Girift bir ruhun sahibi Dali izleyicilerin algı sınırlarını zorlasa da davet ettiÄŸi büyülü gerçeklik, ürpertici bir haz veriyor. Dali’yle birlikte hayal dünyanızı yıkmak veya yapmak istiyorsanız son gün 20 Ocak 2009.
Â
Sergiden notlar…
Sergide 33 resim, 113 çizim, 111 gravür ve 12 litografi toplam 385 parça yer alıyor.
Serginin bilet fiyatı normal 10, indirimli 3 YTL.
Müzenin girişindeki kale için bin adet heykel üretildi.
Bilgi panoları her yaştan ziyaretçinin okuyabileceği büyüklükte yazıldı.
Eserler müzenin ısısına uyum sağlayabilmeleri için yerleştirilmeden önce 48 saat dinlendirildi.
Serginin sigorta ve taşıma gibi maliyeti sır gibi saklanıyor.
İlk kez mart ayında duyurulan serginin açılışı 5 aydır bekleniyordu.
Müzenin sergi için seçilen kırmızı duvar kâğıtlarının, İspanya’daki müzeyle aynı renkte olduÄŸu fark edildi.
Dali’nin dudak ÅŸeklindeki koltuÄŸu İstanbul’da dolaÅŸacak.
Dali tanıtım ekibi İstanbul’daki üniversiteleri gezerek ücretsiz bilet dağıtacak.Â







