Vuslat’a…
Eşya, insanın muhakeme gücüyle (Allah’ın inayetiyle) kavradığı hakikat bilgisinden bir nüve olarak insan zihninde canlanır. Bu yüzden eşyayı sadece bir cisim olarak algılamakla kalmaz, onun hakikat bilgisini kavramak için de bir arayış içerisinde bulunuruz. Örneğin aynayı, sadece maddi kusurlarımızı gidermek için kullandığımız bir eşya olarak görmeyiz. Ayna’nın var olanı ayniyle yansıttığını kabul eder; bu yüzden kusurlarımızı görür, gidermeye çalışırız. Ayna, yansıtan, aktaran, yüzleştiren metafor olarak akıl ve ruh dünyamızda bir izlek oluşturur ve hayatımızın muhasebe aracı olarak algılama/kavrama cihetine gideriz. Böylelikle bizden neşet eden edimler olumlu olumsuz yansıyacak ve bunun tezahürleriyle doğrudan mesuliyet taşıyan aktör olarak varlığın ateşten imtihanı içinde bulunuruz.
Yeryüzüne düşüşümüzle birlikte henüz farkına varamadığımız bir ateÅŸ çemberinin içinde buluruz kendimizi. Annemizin ÅŸefkatli kucağında hayatın zorluklarına karşı dayanıklı hale gelmeye baÅŸlarız. Henüz merdivenin eÅŸiÄŸinde beklemekteyiz. Merdivenin sahanlık kısmıdır burası. Henüz birinci basamaÄŸa adım atacak kadar geliÅŸmemiÅŸtir kaslarımız. Dünyanın en harika besini olan anne sütüyle besleniyoruz bu aÅŸamada; çevreyi gözlemliyoruz, renklerin, hareketlerin, eÅŸyanın tabiatına dair gölgemsi kavrayışlar depoluyoruz küçücük belleÄŸimize. Merhum Hâşim öyle demiyor muydu: ‘Ağır, ağır çıkacaksın bu merdivenlerden,/Eteklerinde güneÅŸ rengi bir yığın yaprak/Ve bir zaman bakacaksın semâya aÄŸlayarak…’ Hayatın baÅŸlangıcını ve finalini ne güzel anlatıyor… Ä°ki yanında göğe doÄŸru uzayan direkleri adım adım bölen yatay dayanak noktaları… Her basamağında bulunurken bir yükseliÅŸ duygusu yaşıyor insan. Ve zirveye çıkmanın gururu ve mesuliyeti…
Ä°lk basamak…
Attığımız her adım zembereÄŸin kadranından bir gevÅŸeme ameliyesine dönüşür. Zemberek oynamaya görsün, gevÅŸeyen yayların arasına -gözler görecek kadar olmasa da- tozlar sinmeye baÅŸlamıştır artık. Birbirini tetikleyen her gerilme anında dinamik bir ileri sıçrayış gücü hissederiz bacaklarımızda. Birinci basamaÄŸa saÄŸlam bastığımızı düşünürüz ancak, başımızı yukarı kaldırdığımızda omurgamızı dengeleyemez, anlık bir sendelemeyle daha ilk zeminde yere saÄŸlam basmanın lüzumuna kani oluruz. Bu ilk tecrübede kazançlı çıkmamıza raÄŸmen, doyumsuz iÅŸtihamız birbiri sıra basamakları çıkmanın hiç de zor olmadığına ikna etmeye çalışır bizi. Hatta bu güçlü kaslarla ikiÅŸerli üçerli basamakları çıkmanın basit bir iÅŸ olduÄŸunu söylemeye baÅŸlarız. Yukarı çıktıkça, başımızın arÅŸa deÄŸeceÄŸine inanırız. Yukarıdan bakmanın, insanları böcek gibi görmenin hazzını yaÅŸamaya baÅŸlamışızdır. Kâr hanemize irade, güç ve kuvveti kazımışızdır büyük bir gururla. Kimisi için gözyaşı olan bizim için ÅŸen kahkahadır artık. Egomuzu çelikleÅŸtiren suyun membaını hoyratça akıtırız berrak ırmaklara…
Merdiven kimi zaman içimizdeki yokuşlara, kimi zaman da inişlere tanıklık eder. Yokuşlara tırmanıp güç mabedinin doruğuna bayrak dikerken, bir süre sonra inişe geçeceğinden habersiz oluşu, insanın ne kadar zavallı olduğunu gösteriyor. Haz basamağı, çıkar basamağı, güç basamağı, alkış basamağı, zulüm basamağı hangi zirveye taşıyabilir ki insanı! Her basamakta şeytanın vesvesesini pompalayan nefsin tuzaklarından bihaber kalbin, her rüzgârda savrulan bir yaprak gibi nereye düşeceği belli olmaz. Başının bulutlara değdiğini vehmeden zavallı insan! Evin olmayacak şatolarda konaklaman bir şatafattan ibarettir. Zehirler altın tepsi içinde haz durağında sunulur. Bütün dengeleri alt üst eden çıkar basamağında hasis bir ur kalbini istila eder. Bir sivrisineğin hüneriyle yere yığılabileceğini unutturan güç basamağında merhameti unutursun. Kalbin devreden çıkıp nefsin coştuğu alkış basamağında tevazuu seni terk eder. Gözleriyle merhamet dileyen mazlumların bakışlarıyla erittikleri zulüm basamakları kalbini öldürür. Bütün zevkler tadılmıştır, yorgun bedenin titrettiği bacaklar basamakların zirvesinde aşağıya (geçmişe) bakmaktadır.
Son basamak…
Tasa baÅŸlamıştır artık. Bir bir ineceÄŸi basamakların aşınmış kaygan zeminlerine basarak geldiÄŸi yere gitmenin acısıdır yüreÄŸini kanatan. Nedamet basamağı, korku basamağı, tövbe basamağı, dua basamağı, merhamet basamağı, sevgi basamağı… ve ölüm basamağı… Bu iniÅŸ kralların tahttan iniÅŸlerinde yaÅŸadıkları ruh çöküşüne benzemiyor. Ä°syan ve aldanmayla geçen senelerin sonunda derin bir sarsıntıyla hakikat arayışının saçtığı ışıkla dirilen kalpler, gören gözler… Bu insanın Hira tecrübesidir. Terleten ve titreten bir muÅŸtu… Havf ve reca ile Rahman’a yöneliÅŸ… Bütün kapıların kapandığı bir anda af kapısının eÅŸiÄŸine damlayan gözyaÅŸları… Güçsüzlüğün farkına varış: Bütün güç ve azamet Allah’ındır… Sevgisiz geçen günlerde tunçlaÅŸan kalbin bir mum gibi erimesi: Servetini sevgi yolunda harcayan Ebu Bekir’in dostluÄŸunu kazanmak: Mülk Allah’ındır ÅŸuurunu kavrayış. Bir Ömer örneÄŸi… Kılıcını güzellikleri budamak için çeken ancak, bu güzelliÄŸe meftun olan adalet abidesi… Haz ikliminde kirlenen kalbin Yusuf’un yol arkadaşı Osman’ın hayâsıyla arınması… Cehalet bataklığında yüzerken karanlığın yüreÄŸinden kurtulup ilmin ÅŸulesiyle aydınlanan basamak! Ali’nin saÄŸlam karakteriyle bezenmiÅŸ ÅŸifa veren ilmi… Ve ölüm basamağı… tövbe havuzunda yıkanarak temizlenmiÅŸ olarak Rahman’a varış…
‘Dönüş O’nadır…’ (Mümin; 3).
